Arsenal Londyn

Arsenal Football Club - angielski klub piłkarski, jeden z najbardziej utytułowanych w lidze angielskiej.

Założony w 1886 r. jako Dial Square. W 1904 r. zespół awansował do pierwszej ligi, w której utrzymywał się przez 9 lat. Od końca I wojny światowej jako jedyna drużyna, bierze udział bez przerwy w rozgrywkach w najwyższej lidze piłkarskiej - obecnie Premier League. Trzynastokrotny mistrz Anglii, dziesięciokrotny zdobywca Pucharu Anglii, dwukrotny triumfator Pucharu Ligi Angielskiej, zdobywca Pucharu Zdobywców Pucharów, Pucharu Miast Targowych, finalista Ligi Mistrzów oraz Pucharu UEFA.

Historia

Początki (1886-1925)

Klub został założony przez robotników z fabryki zbrojeniowej Woolwich Arsenal Armament Factory w 1886 r. Nazwali go Dial Square ? nazwa pochodziła od placu z zegarem słonecznym (ang. sundial) z 1764 r. umieszczonym nad bramą wejściową do fabryki. Pierwszy mecz, rozegrany 11 grudnia 1886 r., zakończył się zwycięstwem 6:0 nad Eastern Wanderers. Jeszcze w tym samym roku klub zmienił nazwę na Royal Arsenal i pod tą nazwą przez pięć następnych lat brał udział w lokalnych rozgrywkach i meczach towarzyskich. Kolejna zmiana nazwy, na Woolwich Arsenal, nastąpiła w roku 1891. Od tego też momentu drużyna przeszła na zawodowstwo, a od 1893 r. rozpoczęła występy w Football League (2nd Division). Była wyjątkiem w lidze złożonej głównie z zespołów z północy i pierwszym klubem, którego siedziba była położona na południe od Birmingham. W 1895 r. do zespołu dołączyło kilku zawodników z Nottingham Forest F.C. Gracze ci mieli swoje własne stroje składające się z czerwonych bluz z długim rękawem, kołnierzykiem i trzema guzikami, białych spodni do kolan oraz wełnianych skarpet w niebiesko-białe prążki. Ponieważ w początkach istnienia klub borykał się z nieustannymi problemami finansowymi, władze postanowiły dostosować stroje całej drużyny do tych, którymi dysponowali gracze z Nottingham. W ten sposób przyjęły się, obowiązujące do dziś, czerwono-białe barwy Arsenalu.

Pierwszy mecz o punkty
Woolwich Arsenal ? Newcastle Utd. 2:2
Bramki dla Arsenalu: W. Shaw, A. Elliot
Manor Ground, 2 września 1883

W 1904 r. zespół awansował do pierwszej ligi (1st Division) i grał w niej przez następnych 9 lat. Przez cały ten czas, od początku istnienia, klub związany był z południowym Londynem, z dzielnicami Woolwich i Plumstead, a w tej ostatniej rozgrywał swoje mecze na różnych boiskach (najdłużej, w latach 1893-1913, na Manor Ground). W 1913 r. ówczesny prezes, sir Henry Norris, postanowił przenieść klub w bardziej perspektywiczne miejsce. Jego wybór padł na północny Londyn, dzielnicę Highbury. Przy Avenell Road powstał Arsenal Stadium (oficjalna nazwa), znany potocznie właśnie jako Highbury, na którym Kanonierzy rozgrywali swoje mecze do końca sezonu 2005/2006. Pierwsze spotkanie na nowym stadionie odbyło się 6 września 1913 r., a Arsenal pokonał Leicester Fosse 2:1. Cały sezon nie był jednak tak dobry ? w tym samym roku zespół spadł do drugiej ligi. W 1915 r. liga przerwała swoje rozgrywki z powodu I wojny światowej i wznowiła je cztery lata później. Arsenal znalazł się nieoczekiwanie w 1st Division i od tego pozostaje w niej bez przerwy do dzisiaj - najdłużej ze wszystkich angielskich drużyn. To zresztą do dziś główny powód graniczącej z nienawiścią niechęci pomiędzy kibicami Tottenhamu i Arsenalu. Zaczęło się od przenosin AFC na północ Londynu, dotychczas zdominowaną przez Tottenham. Ostatecznie czarę goryczy przelało rozstawienie zespołów po wojnie. Tottenham zakończył rozgrywki przed wojną na ostatnim, teoretycznie więc spadkowym, miejscu w tabeli 1st Div. Ponieważ jednak w 1919 r. ligę powiększono o 2 zespoły, powinno tam znaleźć się miejsce również dla Tottenhamu. Zabiegi H. Norrisa sprawiły jednak, że zamiast nich w 1st Division znalazł się Arsenal, a kibice Tottenham do dziś mają poczucie, że okradziono ich z ekstraklasy.

Następne lata to seria przeciętnych wyników zespołu, który balansował pomiędzy środkiem a dołem tabeli. W 1925 r. klub ledwo uniknął spadku do drugiej ligi, ale ten moment był też zapowiedzią pierwszego wielkiego okresu w historii Arsenalu. W tym samym bowiem roku drużynę przejął słynny menedżer Herbert Chapman.

Od Herberta Chapmana do lat 60. (1925-1966)

Herbert Chapman przyszedł do Arsenalu z Huddersfield Town (poprowadził tę drużynę do dwóch mistrzowskich tytułów z rzędu). Menedżerowi temu klub zawdzięcza nie tylko osiągnięcia piłkarskie. To za jego czasów wprowadzono nowy układ barw na oficjalnych strojach, które obowiązują do dziś. Ponoć na którymś z treningów Chapman zauważył, że jeden z zawodników założył czerwony bezrękawnik na białą koszulę. To zainspirowało go do stworzenia nowego zestawu ? czerwonej bluzy z białymi rękawami i kołnierzykiem. Po raz pierwszy również na bluzach pojawił się znak klubu. Drugim niepiłkarskim osiągnięciem Chapmana było skłonienie władz miejskich do przemianowania pobliskiej stacji metra, Gillespie Road, na Arsenal. Starą nazwę można wciąż dostrzec na kafelkach na ścianie stacji. Ciekawostką jest również fakt, że to Chapman doprowadził do wyrzucenia z nazwy klubu przedimka the ? sugeruje się, że po to, aby na alfabetycznej liście zespołów zajmować pierwsze miejsce.

Pod wodzą Chapmana i w pierwszych latach jego następcy, George'a Allisona, Arsenal całkowicie zdominował ligę, zdobywając tytuł mistrzowski pięciokrotnie, w tym trzy razy z rzędu (w 1933, 1934 i 1935 r.). Zaczęło się od drobnych sukcesów już pod koniec lat 20., kiedy klub zajął drugie miejsce w lidze w 1926 r. i dotarł do finału Pucharu Anglii w 1927 r. W 1930 r. na półce klubowej trzeba było znaleźć miejsce dla PA, a już rok później Kanonierzy byli najlepszą drużyną w kraju. W 1934 r. Anglicy pokonali 3:2 ówczesnych mistrzów świata ? Włochów ? a pierwszej jedenastce drużyny narodowej wybiegło aż ośmiu graczy Arsenalu. Allisonowi udało się jeszcze zdobyć puchar w 1936 r. i mistrzostwo w 1938 r., ale drużyna powoli wyhamowywała swój impet i kibice mogli zapomnieć o trofeach na następnych dziesięć lat.

Podczas II wojny światowej stadion został zarekwirowany przez obronę przeciwlotniczą, a za południową trybuną (Clock End) umiejscowiono balon zaporowy. Na płycie rozgrywali swoje mecze żołnierze, czasem nawet po dwa?trzy spotkania dziennie. Podczas bombardowań Londynu na północną trybunę (North Bank) spadła niemiecka bomba. W tym czasie Arsenal rozgrywał swoje mecze na White Hart Lane, korzystając z uprzejmości lokalnego rywala ? Tottenhamu.

Po przerwie spowodowanej wojną drużynę przejął Tom Whittaker. Jego rządy to kolejne pasmo sukcesów ? mistrzostwo w 1948 i 1953 r. oraz Puchar Anglii w 1950 r. Od jego śmierci w 1956 r. rozpoczął się długi okres niepowodzeń i dopiero objęcie funkcji menedżera przez Bertiego Mee w 1966 r. przyniosło klubowi kolejne sukcesy.

Od Mee do Grahama (1966-1986)

Bertie Mee był wcześniej klubowym lekarzem i nie miał żadnego doświadczenia w prowadzeniu zawodowej drużyny piłkarskiej. Już dwa lata po objęciu funkcji menedżera doprowadził jednak Arsenal do finału Pucharu Ligi Angielskiej (choć zakończył on się kompromitującą porażką 1:3 z trzecioligowym Swindon Town), zaś w 1970 r. Kanonierzy osiągnęli pierwszy sukces na arenie europejskiej. W drugim meczu finału Pucharu Miast Targowych, w obecności 52 tys. widzów, pokonali RSC Anderlecht 3:0 i, pomimo porażki w pierwszym meczu na Stadionie Heysel 1:3, zdobyli to trofeum. Pozostaje ono do dzisiaj jednym z dwóch europejskich pucharów w dorobku Arsenalu.

Następny sezon należał do najbardziej udanych w dotychczasowej historii klubu: Arsenal po raz pierwszy zdobył podwójną koronę, czyli mistrzostwo i Puchar Anglii w tym samym roku. Pierwsze miejsce w tabeli Kanonierzy zapewnili sobie 3 maja 1971 r. zwycięstwem 1:0 nad odwiecznym wrogiem, Tottenhamem, na jego własnym boisku. Pięć dni później na Wembley, po zwycięskiej bramce Charlie George'a, wyższość AFC w finale PA musiał uznać Liverpool (2:1).

W następnym sezonie klubowi udało się jeszcze dotrzeć do drugiego miejsca w tabeli oraz finału PA, ale to był koniec sukcesów pod wodzą Mee. Również jego następcom, Terry'emu Neillowi i Donowi Howe'owi, nie udało się osiągnąć większych sukcesów, choć ten pierwszy zdobył PA w 1979 r. (zwycięstwo 3:2 nad Manchesterem Utd) oraz doprowadził w 1980 r. zespół do finału (na stadionie Heysel w Brukseli) Pucharu Zdobywców Pucharów, w którym jednak po bezbramkowym remisie i rzutach karnych (5:4) wygrała Valencia.

George Graham (1986-1995)

Wraz z objęciem funkcji menedżera przez George'a Grahama zaczął się dla Arsenalu okres sporych sukcesów, ale też nieustannych drwin ze strony kibiców innych klubów. Graham stawiał bowiem mocno na obronę, a grze jego drużyny często towarzyszyła przyśpiewka Boring, boring, boring Arsenal (Nudny, nudny, nudny Arsenal). W świecie Kanonierzy słynęli wówczas z pułapki ofsajdowej, zaś nadzwyczaj częstym wynikiem osiąganym przez zespół była wygrana 1:0. Żelaznej konsekwencji tego stylu klub zawdzięcza jednak sześć trofeów w ciągu następnych ośmiu lat: Puchar Ligi w 1987 i 1993 r., Puchar Anglii w 1993 r., mistrzostwo Anglii w 1989 i 1991 roku oraz Puchar Zdobywców Pucharów w 1994 r. Ten ostatni sukces Kanonierzy odnieśli po zwycięstwie 1:0 nad włoską Parmą na stadionie Parken w Kopenhadze i bramce Alana Smitha. O mistrzostwie kraju w 1989 r. zdecydowała tylko lepsza różnica bramek od drugiego Liverpoolu, zaś finisz rozgrywek należał do najbardziej emocjonujących w historii angielskiego futbolu. Obie drużyny zmierzyły się w ostatniej kolejce na stadionie Liverpoolu. By zdobyć tytuł Arsenal musiał wygrać różnicą dwóch bramek. Kanonierzy objęli prowadzenie na początku drugiej połowy po bramce Alana Smitha. Gdy kibice Liverpoolu świętowali już zdobycie mistrzostwa, Michael Thomas w 92' minucie strzelił bramkę na 2:0 zapewniając tym samym Arsenalowi mistrzostwo Anglii.

Graham odszedł z klubu w 1995 r., po tym jak na jaw wyszedł fakt, że przyjął 425 tys. funtów od norweskiego agenta Rune Hauge za podpisanie kontraktu z jego podopiecznymi ? P?lem Lydersenem i Johnem Jensenem. Już po jego wyrzuceniu, pod opieką byłego asystenta Grahama ? Stuarta Houstona, zespół dotarł do finału Pucharu Zdobywców Pucharów, ale przegrał z Realem Saragossa 2:1 po bramce Nayima w ostatniej minucie dogrywki (uderzeniem ze środkowej linii boiska przelobował bramkarza Kanonierów Davida Seamana).

W sezonie 1995-1996 zespół przejął Bruce Rioch. Początkowo nadzieję na dalsze sukcesy dało podpisanie kontraktów z Dennisem Bergkampem i Davidem Plattem. Szybko jednak okazało się, że Ian Wright nie może zgrać się z Bergkampem w ataku, w dodatku na równi pochyłej, w związku ze swoimi problemami alkoholowymi, znalazł się Tony Adams. Riocha dodatkowo frustrował fakt, że po aferze Grahama nie miał wolnej ręki w podpisywaniu kontraktów z zawodnikami. Kilka dni przed rozpoczęciem nowego sezonu zarząd zupełnie nieoczekiwanie zwolnił Riocha, a następnie zatrudnił Francuza Ars?ne'a Wengera na stanowisku menedżera.

Ars?ne Wenger (od 1996)

Ars?ne Wenger przeszedł do Arsenalu z japońskiej Nagoyi, ale znany był wcześniej w Europie jako trener AS Monaco. Rozpoczął budowanie zespołu, sięgając często po swoich rodaków. W momencie podpisywania kontraktów z Arsenalem byli to często gracze mniej znani, dopiero w Londynie zyskujący status gwiazd (np. Patrick Vieira, uznany za jednego z najlepszych defensywnych pomocników na świecie, i Nicolas Anelka).

Już dwa lata po objęciu funkcji menedżera Wenger nie tylko poprowadził Arsenal do pierwszego po siedmiu latach tytułu mistrzowskiego, ale również zdobył Puchar Anglii, co dało Kanonierom drugą podwójną koronę w historii klubu. Następne lata to nieustanna walka o prymat w Anglii pomiędzy Arsenalem a Manchesterem Utd. Walka, która nieraz przeradzała się w otwarty konflikt między piłkarzami, a przede wszystkim menedżerami obu klubów: Wengerem z jednej strony i Alexem Ferugsonem z drugiej. Wzajemne przytyki oraz ostre starcia na boisku i poza nim doprowadziły nawet do tego, że władze ligi zabroniły obu menedżerom jakichkolwiek wartościujących wypowiedzi, które mogłyby podżegać do konfliktów.

Największym sukcesem Wengera przez 9 lat jego rządów było przede wszystkim zbudowanie zespołu klasy światowej, z takimi gwiazdami jak Thierry Henry, Dennis Bergkamp, Marc Overmars, Patrick Vieira, Cesc F?bregas, Robert Pir?s, William Gallas, Fredrik Ljungberg czy Sol Campbell (ten ostatni podkupiony od odwiecznych rywali ? Tottenhamu). Przekuło się to z jednej strony na wymierne sukcesy w Anglii ? zwycięstwo w lidze w 2002 i 2004 r. czy Puchar Anglii w 2002 i 2003 r. Do tego dochodziły rekordy statystyczne ? choćby nieprzerwana porażką passa 49 meczów w lidze, czy zakończenie sezonu 2003/2004 bez porażki (przed Arsenalem dokonał tego tylko zespół Preston North End, pierwszy mistrz Anglii w sezonie 1888/1889; PNE rozegrał wtedy jednak tylko 22 mecze ? Kanonierzy musieli zmierzyć się z przeciwnikami 38 razy). Z drugiej strony Arsenalowi nie wiodło się dotąd w pucharach europejskich. Klub przez lata nie mógł awansować do półfinału Ligi Mistrzów. Paradoksalnie ta sztuka udała się dopiero, kiedy przyszedł kryzys w lidze. Po włączeniu się do walki o prymat londyńskiej Chelsea F.C., mocno doinwestowanej przez rosyjskiego przedsiębiorcę Romana Abramowicza, w 2005/2006 r. Arsenal rozegrał swój najsłabszy od wielu lat sezon w Premiership. Ukończył go na miejscu czwartym, dopiero w ostatniej kolejce przeganiając Tottenham Hotspur. Za to w Lidze Mistrzów doszedł do finału, pokonując po drodze m.in. Real Madryt, Juventus Turyn i Villarreal C.F. Uległ dopiero w finale z Barceloną, przegrywając 1:2. Sukces okazał się możliwy przede wszystkim dzięki szczelnej obronie ? choć formacja defensywna złożona była głównie z młodych i niezbyt doświadczonych zawodników (kontuzje Campbella, Laurena i Cole'a), Arsenal stracił w całych rozgrywkach zaledwie cztery gole (dwa w fazie grupowej i dwa w finale).

Sezon 2006/07 był dla Kanonierów słaby. Arsenal w Lidze Mistrzów odpadł już w 1/8 finału przegrywając z PSV (0:1 i 1:1). W Premier League Kanonierzy zajęli dopiero czwarte miejsce. Sukcesem było dojście do finału Pucharu Ligi Angielskiej, przegranego jednak z Chelsea Londyn 1:2. Latem z do Barcelony za 24 mln. euro odszedł kapitan drużyny Thierry Henry (w tym samym czasie do Arsenalu przyszedł z Legii Warszawa polski bramkarz - Łukasz Fabiański). W następnym sezonie mocno odmłodzona drużyna również nie odniosła znaczących sukcesów - trzecie miejsce w lidze, porażki w ćwierćfinale Ligi Mistrzów, półfinale Pucharu Ligi i piątej rundzie Pucharu Anglii.

North London derby

Derby północnego Londynu, czyli mecz z Tottenhamem, to dla kibiców jeden z najważniejszych pojedynków w sezonie. Pierwszy mecz pomiędzy tymi drużynami odbył się 11 grudnia 1887, lecz skończył się 15 minut przed końcem, podczas prowadzenia Spurs 2:1[2]. Po raz pierwszy w ligowych derbach zwycięzył Arsenal 1-0[3].

W ogólnym rozrachunku lepiej wypada Arsenal, z 66 zwycięstwami. Najwięcej bramek padło 13 grudnia 2004 (5:4 dla Arsenalu). Największe zwycięstwa to 6:0 dla Arsenalu i dwa razy 5:0 dla Tottenhamu. Po serii 18 spotkań bez porażki, dnia 22 stycznia 2008 roku Koguty przerwały złą passe w wielkim stylu pokonując odwiecznych rywali 5:1 w rewanżu półfinału Pucharu Anglii.

Stadiony

Początkowo Arsenal rozgrywał swoje mecze w południowo-wschodniej części Londynu. Pierwsze dwa boiska to Plumstead Common (1886-1887) i Sportsman Ground (1887-1888). Później przez ponad dwadzieścia lat mecze rozgrywano na Manor Ground (z trzyletnią przerwą na Invicta Ground w latach 1890-1893). W drugiej dekadzie XX w. podjęto decyzję o przenosinach do północnej części miasta.

Era stadionu Highbury zaczęła się w 1913. Zaprojektowany został przez architekta Archibalda Leitcha i był podobny do większości tego typu obiektów w Anglii. W latach 30. rozpoczęto przebudowę obiektu, dziękik temu mógł pomieścić do 60 tys. widzów. W sezonie 1993/1994 decyzją władz Premier League liczbę widzów zmniejszono do 38,419 (wszystkie siedzące).

Po zmniejszeniu liczby miejsc stadion miał niewielką pojemność, co znacznie obniżało możliwe dochody z biletów. Stąd w 1999 r. podjęto decyzję o budowie nowego stadionu w Ashburton Grove, kilkaset metrów od dotychczasowego Highbury. Klub przeniósł się do nowego miejsca w 2006 r., a na inaugurację nowego stadionu 22 lipca 2006 rozegrano mecz na cześć odchodzącego na emeryturę Dennisa Bergkampa. Arsenal zmierzył się w nim z macierzystym klubem Holendra ? Ajaxem Amsterdam. Pierwszą porażkę na nowym stadionie Arsenal poniósł dopiero 7 kwietnia 2007 roku, przegrywając z West Ham United 0-1; bramkę zdobył Zamora. WHU przerwało tym samym bardzo dobrą passę Arsenalu na nowym obiekcie.

Nowy obiekt mieści 60 tys. widzów. Do końca sezonu 2020/21 będzie znany jako The Emirates Stadium, po tym jak klub podpisał rekordową w historii angielskiego futbolu umowę sponsorską z liniami lotniczymi Emirates Airlines (wartości ok. 100 milionów funtów). Linie są też sponsorem, którego logo będzie obecne na koszulkach zawodników od sezonu 2006/07 przez następnych sześć lat.

Kibice

Zagorzali kibice Arsenalu zwykli nazywać się The Gooners. To z jednej strony oczywiste nawiązanie do przydomku zespołu - The Gunners (ang. Kanonierzy), z drugiej zaś do angielskiego słowa goon oznaczającego wariata, świra, itp.

Jak wiele innych, słynnych w całym świecie klubów piłkarskich, także i Arsenal ma kibiców wśród ludzi znanych z pierwszych stron gazet. Najgłośniej o swoim przywiązaniu do klubu mówi angielski pisarz Nick Hornby, autor m.in. powieści Był sobie chłopiec, który kibicowaniu Kanonierom poświęcił nawet książkę Futbolowa gorączka (ang. Fever pitch - na podstawie książki film w reżyserii Davida Evansa z Colinem Firthem w roli głównej; film kręcono oczywiście również na stadionie Highbury). Były prezydent Aleksander Kwaśniewski odwiedził stadion Arsenalu w 2004 roku, gdzie otrzymał koszulkę ze swoim nazwiskiem. Do miłości, sympatii czy przywiązania do Arsenalu przyznawali się również:

    * muzycy
          o Dido
          o Johnny Rotten z Sex Pistols
          o Martin Gore z Depeche Mode
          o niemal cały skład Spandau Ballet
          o Roger Waters z Pink Floyd
          o Angus Young z AC/DC
          o Graham Coxon i Alex James z The Blur
          o Skin ze Skunk Anansie
    * aktorzy
          o Joan Collins
          o Colin Firth
          o Stephen Rea
          o Gillian Anderson
          o Kevin Costner
          o David Schwimmer
    * sportowcy
          o Ryan Sullivan, żużlowiec
          o Władimir Kramnik, szachista
          o Ferenc Puskás, piłkarz
          o Daley Thompson, dziesięcioboista
          o Greg Rusedski, tenisista
          o Ronnie O'Sullivan, snookerzysta
    * politycy
          o Aleksander Kwaśniewski
          o Fidel Castro
    * i inne osobistości życia publicznego
          o Stephen Frears
          o książę Harry, wnuk królowej Elżbiety
          o Spike Lee
          o Jackie Collins
          o Ken Loach
          o Paulo Coelho

Statystyka i podsumowanie

Osiągnięcia

    * Mistrzostwo Anglii (13):
          o 1931 1933 1934 1935 1938 1948 1953 1971 1989 1991 1998 2002 2004
    * Puchar Anglii (10):
          o 1930 1936 1950 1971 1979 1993 1998 2002 2003 2005
    * Puchar Ligi Angielskiej (2):
          o 1987 1993
    * Tarcza Wspólnoty (12):
          o 1930, 1931, 1933, 1934, 1938, 1948, 1953, 1991, 1998, 1999, 2002, 2004
    * Puchar UEFA (wówczas Puchar Miast Targowych):
          o 1970
    * Puchar Zdobywców Pucharów:
          o 1994

Klubowe rekordy

    * Zespół
          o Najwyższa frekwencja ? 83,260 przeciwko Manchester United, 17.01.1948
          o Najniższa frekwencja ? 4.554, przeciwko Leeds United, 05.05.1966
          o Najwyższe zwycięstwo u siebie ? 12:0, przeciwko Loughborough Town, 12.03.1900
          o Najwyższe zwycięstwo na wyjeździe ? 7:0, przeciwko Standard Liege, 03.09.1993
          o Najwyższe zwycięstwo w fazie grupowej Ligi Mistrzów od momentu jej powstania ? 7:0 przeciwko Slavii Praga, 23.10.2007
          o Najwyższa porażka u siebie ? 0:6, przeciwko Derby County, 28.01.1899
          o Najwyższa porażka na wyjeździe ? 0:8, przeciwko Loughborough Town, 12.12.1896

    * Zawodnicy
          o Najwięcej występów ? David O'Leary (722)
          o Najmłodszy zawodnik ? Francesc F?bregas, 16 lat i 177 dni, 28.10.2003
          o Najstarszy zawodnik ? Jock Rutherford, 41 lat i 159 dni, 20.03.1926
          o Najwięcej bramek ? Thierry Henry (226)
          o Najwięcej bramek w sezonie ? Ted Drake (44), 1934/35
          o Najwięcej bramek w meczu ? Ted Drake (7), przeciwko Aston Villa, 14.12.1935
          o Najszybciej strzelona bramka ? Alan Sunderland (13 sek.), przeciwko Liverpool, 28.04.1980

(wikipedia.org)